Inleiding
Boeren laten is normaal. Iedereen laat ongeveer 30 boeren per dag. Er komt bij het laten van een boer een portie lucht vanuit de maag of de slokdarm terug naar buiten via de mond. We boeren omdat we de hele dag (ongemerkt) lucht inslikken. Dit gebeurt vooral tijdens het eten, drinken en praten.
Zo werkt boeren
Er ontstaat een verzameling lucht in de maag waardoor de maag uitzet. Door het uitzetten van de maag gaat de onderste sluitspier tussen maag en slokdarm zich ontspannen. Waarna de lucht ontsnapt naar de slokdarm.
Bij het laten een boer trilt het weefsel in de bovenste sluitspier tussen slokdarm en mond een beetje. Dat hoeft geen geluid op te leveren, het kan ook heel stil gebeuren.
Er zit van nature geen lucht in de maag. Vergisting van voedsel in de maag veroorzaakt geen gasvorming. Lucht dat opgeboerd wordt, is daarom altijd eerst ingeslikt. Als het maagklepje niet goed sluit, kan er ongecontroleerd lucht naar boven komen. U laat dan een boertje waar u niet veel aan kunt doen.
Normaal boeren
Boeren die kortdurend direct na de maaltijd of drinken ontstaan zijn dus ‘’normale’’ boeren. Bij mensen die hier last van hebben sluit het maagklepje vaak onvoldoende waardoor de lucht ‘’ontsnapt’’. Als u hier last van heeft, adviseren wij u om koolzuurhoudende dranken (frisdrank, bier) te vermijden. Ook adviseren we u om rustig te eten en te drinken, met dichte mond te kauwen en eventueel te drinken via een rietje.
Langdurig boeren
Sommige mensen hebben perioden waarbij ze steeds moeten boeren, soms dagelijks en meer dan 10x per uur, ook als er niet net gegeten of gedronken is. Deze klacht berust op het onbewust inslikken van lucht.
Vaak spelen stress of een opgeblazen gevoel in de maag een rol. Dit opgeblazen gevoel geeft het gevoel dat er veel lucht in de maag zit, wat echter niet zo is. Sommige mensen proberen dat gevoel bewust of onbewust kwijt te raken door te boeren. Omdat er geen lucht in de maag zit kan alleen een boer gelaten worden door eerst lucht in te slikken en die vervolgens direct weer op te boeren (supragastrisch boeren, zie hierna)). Omdat er geen lucht in de maag zit zal het opgeblazen gevoel echter niet verdwijnen door de boeren. Sommige mensen kunnen hierdoor uren achtereen boeren laten. Als u hier last van heeft dan is het van belang dat u zich realiseert dat het boeren komt doordat u zelf lucht inslikt en dat spanningen vaak een rol spelen.
Vaak is het lastig om het boeren af te leren. U kunt proberen om het opgeblazen gevoel te laten voor wat het is. Omdat stress vaak een rol speelt, adviseren we u om hierover met uw huisarts te spreken. Soms kan begeleiding door een psycholoog of logopedist u helpen.
Logopedie
Bij mensen die (vaak) verkouden zijn of een aandoening hebben aan het strottenhoofd, de neus- of keelholte komt boeren vaker voor. Dit heeft te maken met een andere manier van ademen en slikken. Logopedie kan hierbij soms helpen. De logopedist kijkt samen met u hoe het boeren verminderd kan worden. De behandeling bestaat allereerst uit uitleg. Samen met u wordt gekeken naar wat u doet bij het boeren. Ook worden er verschillende soorten oefeningen gedaan gericht op een normaal vloeiende ontspannen ademhaling en slikactie waardoor er minder lucht ingeslikt wordt. De logopedist kijkt samen met u hoe u dit toe kan passen in uw dagelijks leven.
Andere gevolgen van lucht inslikken
Het inslikken van heel veel lucht (aerofagie) kan zorgen voor een opgeblazen gevoel of misselijkheid. Een deel van de ingeslikte lucht komt via de maag eerst in de dunne en daarna in de dikke darm terecht. In de dunne darm zorgt het voor een hinderlijk en soms pijnlijke opgezette buik en opgeblazen gevoel. Lucht in de dikke darm veroorzaakt extra winderigheid.
Soms krijgen mensen last van maagzuur na het boeren. Het zuur wat de maag maakt komt dan met de boer mee omhoog de slokdarm in. Dit kan een branderig gevoel geven achter het borstbeen. Ook kan er na het laten van een boer eten vanuit de maag mee de slokdarm in komen.
Supragastrisch boeren
Letterlijk betekent supra gastrisch boeren, bovenmaags boeren. Dit houdt in dat u onbedoeld lucht in uw slokdarm zuigt of drukt zonder dat het de maag bereikt. Deze lucht komt er daarna weer onmiddellijk uit. Dat zorgt voor een typisch hoorbare ‘boer’. Supragastrisch boeren kan wel 20 keer per minuut voorkomen. Het is vaak niet gerelateerd aan eten of drinken.
Maagklachten
Uitgebreide aanvullende informatie over maagklachten leest u in de folder Maagklachten.
Versie: 00475 Opboeren 2025-05
