Inleiding
Iedereen is wel eens misselijk: een weeïg hinderlijk gevoel in de maagstreek of kotsmisselijk met overgeven als je iets verkeerds gegeten hebt. Sommige mensen hebben weken tot jaren last van deze weeïge hinderlijke misselijkheid.
Oorzaken langdurige misselijkheid
Hoe misselijkheid ontstaat is niet precies bekend. Een aantal mogelijkheden:
- De samenhang tussen maag, darmen en hersenen is vaak van invloed. Door alleen al te denken aan misselijkheid kunt u misselijk worden. Dit speelt een rol als u bijvoorbeeld minder goed in uw vel zit en misselijk bent.
- Langdurige misselijkheid kan ook een bijwerking zijn van medicijnen.
- Oorzaken in de maag veroorzaken zelden langdurige misselijkheid zonder andere klachten.
- Een enkele keer speelt de maagbacterie (Helicobacter Pylori) een rol.
- Misselijkheid komt vaak voor bij een overgevoelige maag (functionele dyspepsie), een snel vol gevoel bij eten, een opgeblazen en/of een onaangenaam soms pijnlijk gevoel in de maag.
- Een enkele keer wordt misselijkheid veroorzaakt door brandend maagzuur.
Wat kunt u zelf doen?
Misselijkheid verbetert soms als u regelmatiger en gezonder gaat leven. Zoals de dag starten met een ontbijt, gezond en gevarieerd eten, alcohol vermijden, stoppen met roken en maximaal 4 kopjes koffie per dag. Rustiger eten en kleinere porties kan soms ook helpen. Ook minder stress en een goede nachtrust helpt. Net als diepe buikademhalingen of frisse lucht.
Het vermijden van bepaalde voedingsmiddelen helpt over het algemeen niet.
Misselijkheid door medicijnen
Bij veel medicijnen wordt misselijkheid als zeldzame bijwerking genoemd. De kans is dan klein dat het medicijn bij u de oorzaak is. Alleen medicijnen waarbij misselijkheid vaker voorkomt, zou u in overleg met uw huisarts tijdelijk kunnen stoppen.
Wat kan de huisarts voor onderzoek doen?
- We adviseren u om naar de huisarts te gaan als u misselijk bent én regelmatig moet overgeven, afvalt en/of maagpijn heeft. Verder onderzoek is dan vaak aan te raden.
- Bij patiënten jonger dan 50 jaar zonder gewichtsverlies of heftig overgeven, is nader onderzoek, zoals een maagonderzoek (gastroscopie), eigenlijk nooit zinvol.
- De huisarts kan eventueel een ontlastingtest doen.
Welke behandeling kan de huisarts voorschrijven?
Er zijn medicijnen die soms helpen tegen misselijkheid (domperidon, metoclopramide, ondansetron). Deze medicijnen hebben meestal een beperkt effect en kunnen bijwerkingen veroorzaken, zeker ook op langere termijn. Ze mogen daarom alleen kortdurend gebruikt worden. De huisarts kan u op proef voor bijvoorbeeld 2 weken een sterke maagzuurremmer voorschrijven.
Bij misselijkheid kan een antidepressivum in een lage dosis geprobeerd worden. Een antidepressivum kan op 2 manieren de misselijkheid verbeteren: Het kan het gevoel van misselijkheid in de hersenen behandelen en het kan het misselijke gevoel in de maag verminderen.
Hieronder leest u aanvullende informatie over een aantal in deze folder genoemde onderwerpen.
Maagklachten
Uitgebreide aanvullende informatie over maagklachten leest u in de folder Maagklachten.
Versie: 00473 Misselijkheid 2025-05