Hooikoorts bij kinderen

Inleiding

Hooikoorts is een allergie voor het stuifmeel (pollen) van bomen, grassen of planten. Stuifmeel zit in de lucht wanneer planten in bloei zijn. Dit kan klachten geven. De een heeft af en toe klachten, de ander iedere dag. Hooikoorts komt meestal ieder jaar terug. Gelukkig is hooikoorts goed te behandelen. De meeste kinderen met hooikoorts zijn (vrijwel) klachtenvrij, mits ze hun medicijnen goed gebruiken en adviezen goed opvolgen. In deze folder vindt je meer informatie over hooikoorts.

Hoe ontstaat het?

De ogen en de binnenkant van neus, mond, keel en luchtpijp zijn bekleed met een dun laagje slijmvlies. Bij gezonde mensen is dit slijmvlies dun en rustig. Bij mensen met hooikoorts raakt het slijmvlies ontstoken door contact met het stuifmeel (pollen) van bomen, grassen of planten. Deze ontsteking is te vergelijken met een verkoudheid. Bij hooikoorts is de ontsteking alleen niet tijdelijk, maar duurt deze net zo lang als de bomen, grassen en planten bloeien.

De mate van ontsteking varieert bij hooikoorts in de loop van de jaren, waardoor ook de hoeveelheid klachten kunnen verschillen van tijd tot tijd. Uw kind kan dezelfde soort klachten krijgen van dieren of van huisstofmijt. Dit wordt in deze folder niet verder besproken.

Wat zijn de klachten?

Uw kind kan bij hooikoorts verschillende klachten hebben:

• Neusklachten zoals niezen, loopneus, verstopte neus of jeuk.
• Oogklachten zoals jeukende of brandende ogen, traanogen of rode ogen.
• Keel- of mondklachten zoals jeuk.
• Luchtwegklachten zoals benauwdheid, hoesten of een piepende ademhaling. In dit geval kan er sprake zijn van astma. Het is belangrijk hierover contact op te nemen met de arts.
• Overige klachten zoals vermoeidheid of hoofdpijn.

Wat is de oorzaak?

De oorzaak van hooikoorts is (nog) niet goed bekend. Wel weten we dat het vaker voorkomt binnen bepaalde families. Erfelijkheid speelt dus een rol. Dit betekent dat de ‘aanleg’ voor hooikoorts al bij de geboorte aanwezig is.

Wat is de behandeling?

Hooikoorts is goed te behandelen. Er zijn 3 manieren om dit te doen.

1. Vermijden van de pollen.
2. Onderdrukken van de klachten met medicatie.
3. Onderdrukken en behandelen van de klachten met immunotherapie. Dit is zelden nodig.

Vermijden

Het volledig vermijden van pollen is helaas niet mogelijk. Wel zijn er een aantal tips om het contact met pollen zoveel mogelijk tegen te gaan:

• Houd rekening met de hoeveelheid pollen in de lucht. Dit kan via ‘pollennieuws’ (zie 'meer informatie'). Op zonnige dagen of dagen met veel wind zitten er veel pollen in de lucht. Binnen blijven geeft dan de minste klachten.
• Lucht het huis of de slaapkamer vroeg in de ochtend of tijdens/na een flinke regenbui. Dan zijn er minder pollen in de lucht.
• Draag buiten een (zonne-)bril en maai zelf geen gras.
• Laat wasgoed niet buiten drogen, want dan komen er pollen in.

Ga eventueel op vakantie naar de bergen of naar zee. Hier zijn minder pollen in de lucht.

Medicijnen

Er zijn verschillende soorten medicijnen die helpen de klachten bij hooikoorts te onderdrukken. Op basis van de ernst van de klachten, kiest de arts welk medicijn het beste bij jou past. We bespreken de meest voorkomende opties.

Antihistaminica

Histamine is een stofje wat een belangrijke rol speelt bij allergische klachten. Antihistaminica zijn medicijnen die dit stofje tegenwerken. Ze zijn verkrijgbaar in tabletvorm, oogdruppels of neusspray. Ze werken snel en langdurig gebruik kan geen kwaad. Voorbeelden van antihistaminica zijn levocetirizine, desloratadine, levocabastine en azelastine.

Ontstekingsremmende neusspray

Zoals u eerder hebt gelezen worden de klachten bij hooikoorts veroorzaakt door een ontsteking van het slijmvlies. Een neusspray remt deze ontsteking, waardoor de klachten verbeteren. Dit type neusspray gebruikt uw kind iedere dag. Het duurt even voordat deze werkt (ca. 1-2 weken). Langdurig gebruik kan geen kwaad. Wel kan er een bloedneus ontstaan als bijwerking. Stop in dat geval stop tijdelijk (aantal dagen) met de neusspray. Gebruik daarna de neusspray weer zoals voorheen.

De manier waarop de neusspray gebruikt wordt (techniek) is belangrijk. Bij een verkeerde techniek helpt de neusspray minder goed en ontstaat sneller een bloedneus. Een instructiefilmpje is te vinden onder het kopje ‘meer informatie’.

Voorbeelden van ontstekingsremmende neussprays zijn fluticason-propionaat (flixonase), fluticasonfuroaat (avamys) of mometason (nasonex).   

Overige medicijnen

Soms blijven de klachten, ondanks dat uw kind bovenstaande medicijnen gebruikt. In dat geval kan de arts (tijdelijk) andere medicijnen voorschrijven. Voorbeelden hiervan zijn montelukast (singulair), xylometazoline (otrivin) of prednison.

Immunotherapie

Een andere behandeloptie is immunotherapie, ook wel desensibilisatie genoemd. Deze behandeling is bedoeld voor kinderen waarbij medicijnen onvoldoende helpen. Het lichaam wordt met immunotherapie minder gevoelig gemaakt voor stoffen waar uw kind allergisch voor is (bomen, grassen en/of huisstofmijt). Het is een langdurige behandeling van minimaal 3 jaar. Uw kind  moet daarom goed gemotiveerd zijn. Mocht u vragen hebben over immunotherapie, bespreek dit dan met uw arts.

Meer informatie?

• Thuisarts – Hooikoorts op www.thuisarts.nl. Deze website bevat ook een filmpje met uitleg.
• Pollennieuws – op www.pollennieuws.nl, of download de gratis app ‘pollennieuws 2020’.
• Inhalatorgebruik – Neusspray op www.inhalatorgebruik.nl. Hier vind je een instructiefilmpje over het gebruik van neussprays.

Versie: 00530 Hooikoorts bij kinderen 2025-11