Inleiding
Na een prostaatverwijdering is het mogelijk dat uw sluitspieren nog onvoldoende in staat zijn uw blaas goed af te sluiten. Dit kan ongewild urineverlies veroorzaken bij aandrang of wanneer de druk op uw blaas groter wordt, zoals bij hoesten, niezen en bewegen.
Het is verstandig om al vóór de operatie te beginnen met het oefenen van uw bekkenbodem. Daardoor verbetert u het spiergevoel en heeft u na de operatie meer controle.
Belangrijk is dat u momenten waarop buikdruk en daarmee de druk op de blaas hoger wordt, gaat herkennen (bijvoorbeeld bij hoesten, niezen, bukken, tillen). Als u dit op tijd herkent kunt u de bekkenbodem tijdig aanspannen als ondersteuning. Ga daarbij niet de adem vasthouden want dit geeft juist een stijging van de buikdruk.
Oefeningen voor de operatie
- In rugligging of zijligging een rustige diepe buikademhaling. Dit bevordert de werking van de darmen, ondersteunt de ontspanning, bevordert de doorbloeding in het bekken en helpt te ontspannen (onder andere bij eventuele pijn).
- In rugligging of zijligging de bekkenbodems rustig aanspannen en weer loslaten. Op een uitademing aanspannen en op een inademing weer helemaal loslaten. Dit voelt alsof u een windje of plas wilt ophouden. Daarbij wordt het laatste stukje van de darm en de plasbuis dichtgeknepen en iets naar binnen getrokken. Voel goed wat u doet, adem door en laat na elke aanspanning ook weer helemaal los. Let dus ook op het volledig ontspannen van deze spieren.
- Oefen bovenstaande ook in zit en in stand. Dat kan ook overdag tijdens uw dagelijkse bezigheden.
- Span de bekkenbodem langer aan. Eerst een paar tellen en geleidelijk langer. Bouw dit op naar 10 tellen aanspannen en 10 herhalingen. Adem hierbij rustig door.
- Als het lukt om langer aan te spannen en hierbij door te ademen kunt u de bekkenbodemkrachtiger aanspannen. Let er op dat u dan niet de adem vastzet maar doorademt. Herhaal dit een aantal keren (bijvoorbeeld 5 keer). Als het niet meer lukt of u het niet meer goed voelt, zijn de spieren moe en kunt u stoppen. Door een pauze en de spieren goed te ontspannen herstellen ze weer.
- Span de bekkenbodem snel en kort aan en ontspan daarna. Doe dit 5 keer achter elkaar en bouw dit op naar 15 herhalingen.
- Span de bekkenbodem met een hele geringe kracht ( 10 tot 20 %) langer aan (20 tot 30 tellen).
Oefeningen na de operatie
- Als de katheter is verwijderd, kunt u weer rustig beginnen met het aanspannen en ontspannen van de bekkenbodem als u ligt, zit en staat. Dit is om het spiergevoel terug te krijgen. Maar het is niet de bedoeling dat u de eerste weken na de operatie intensief oefent.
- Ga eerst de bekkenbodem meerdere keren per dag binnen de pijngrens 2 tot 4 tellen rustig aanspannen en ontspannen (oefeningen 1, 2 en 3).
- Probeer daarnaast de bekkenbodem functioneel te gebruiken. Dat wil zeggen op de momenten dat u (dreigend) urineverlies heeft, bijvoorbeeld bij het opstaan uit bed of de stoel.
- Na 3 tot 6 weken kunt u geleidelijk de oefeningen langer en vaker doen (oefening 4, 5, 6 en 7). Maar doe dit altijd binnen de pijngrens.
- Verdeel de oefeningen over de dag en doe het bijvoorbeeld op allerlei wachtmomenten. Hierdoor wordt uw spiergevoel beter en wordt u zich steeds beter bewust van de bekkenbodem.
Gebruik de bekkenbodem vooral:
- Als u urineverlies heeft bij bewegingen in het dagelijkse leven. Denk hierbij aan het opstaan vanuit bed of vanuit de stoel, het bukken, of bij even kracht zetten en het tillen van lichte lasten. Adem hierbij ook door.
- Tijdens het hoesten, niezen en neus snuiten. Zo vangt u de plotselinge toename van de druk op de blaas en de bekkenbodem goed op.
- Bij aandrang de bekkenbodem op halve kracht aanspannen en vasthouden totdat de aandrang afzakt.
Zes weken na de operatie heeft u weer een afspraak bij de bekkenfysiotherapeut en krijgt u verdere instructies.
Versie: 00441 Bekkenbodem oefenen na prostaatverwijdering 2024-11
